Pewnie wielu z was zastanawia siÄ™ nad tym dlaczego używa siÄ™ formy mÄ™skiej – poszedÅ‚em, a żeÅ„skiej poszÅ‚am.
Już spieszę z wyjaśnieniem.
Wykształcenie się takich form jest uwarunkowane historycznie. Wraz z rozwojem języka polskiego wyrazy poszedłem i poszłam ulegały ewolucji.
Forma poszedÅ‚ pierwotnie wyglÄ…daÅ‚a tak – *poÅ¡ÑŒdlÑŠ (ÑŠ – to jer wygÅ‚osowy sÅ‚aby, zgodnie z zasadami zanikÅ‚, a jer mocny - ь – w Å›rodkowej sylabie przeszedÅ‚ w peÅ‚nÄ… samogÅ‚oskÄ™ e, stÄ…d „poszedÅ‚” oraz zbudowane na niej formy 1. i 2. osoby l.p.), Forma żeÅ„ska poÅ¡ÑŒdla po zaniku jeru sÅ‚abego ь przeksztaÅ‚ciÅ‚a siÄ™ w poszdÅ‚a, a nastÄ™pnie grupa spółgÅ‚oskowa szdÅ‚ ulegÅ‚a uproszczeniu i powstaÅ‚a forma poszÅ‚a oraz poszÅ‚am, poszÅ‚aÅ›.
Więcej na ten temat TUTAJ.
A teraz wyjaśnienie dla tych, którzy nie wiedzą, o czym pisałam 
* Jery były półsamogłoskami. Wyróżniamy jery miękkie ь i jery twarde ъ. Oba mogły być zarówno słabe, jak i mocne. Jery słabe znajdowały się w wygłosie np. domъ oraz w zgłosce, która poprzedzała sylabę z pełną samogłoską lub jerem w pozycji mocnej, np. dъva. Jery mocne znajdowały się w sylabach poprzedzających zgłoskę z jerem słabym.
* Jery mocne mogły przejść w samogłoskę e lub pozostawić miękkość.
Więcej na ten temat TUTAJ.
Brak podobnych wpisów
1 lutego 2009 o 18:00
hehe
mala literowka, forma zenska poszlam a nie poszlem
1 lutego 2009 o 22:16
ojjj… jedna litera a taka różnica ;P
poprawione, dzięki
15 lutego 2010 o 16:54
Ciezko zrozumiec o czym pisałas ,ale i może tylko dla mnie a komus innemu latwo to zrozumiec ale z gory gratuluje