Kategorie
Błędy fonetyczne częste błędy

WłĄczać – nie WłANczać

To właściwie jeszcze częstszy błąd niż ten opisywany w poprzednim poście. Wszyscy mówią [włanczać], mało kto [włonczać]. Byłoby to o tyle tolerowane, gdyby wysławiali się tak tylko “zwykli” ludzie, ale niestety robią tak też osoby publiczne, politycy i dziennikarze.

Dlaczego ludzie mówią tak odruchowo?
Jak w wielu przypadkach przyczyną jest niewłaściwa analogia – na przykład dokonanemu czasownikowi wykończyć odpowiada niedokonana forma wykańczać. Z dokonanym wyłączyć nasuwa się forma niedokonana wyłanczać.

Ważne są również względy fonetyczne – łatwiej wymówić słowo z dwiema identycznymi samogłoskami niż z różnymi.
Zapamiętajmy:

[Włonczać] to jedyna dobra mówiona forma. Nie mówmy włanczać!

Dla zaintreresowanych zapraszam do lektury artykułu językoznawcy Krystyny Gąsiorek na temat włączać TUTAJ (Link otworzy się w nowym oknie)

Kategorie
Błędy składniowe częste błędy

Tam jest napisane!

Właśnie. Błąd popełniany przez bardzo dużą część społeczeństwa. Ale, właściwie czy to jest błąd? Ostatnio polscy językoznawcy ułatwiają nam wszystko, nie wspominając już, że np. forma “poszłem” jest dopuszczalna. Otóż według Mirosława Bańki… oj ale to później.

Zatem często mówimy:

tam pisze, że…

w gazecie pisało, że…

Jeśli chcemy posługiwać się poprawną polszczyzną, powinniśmy raczej powiedzieć:

tam jest napisane, że…

w gazecie było napisane, że…

albo:

tam piszą, że…

w gazecie piszą, że…

i tyle 😉 Przecież to nie żadna filozofia 😉 Mnie się udało nauczyć moją babcię poprawnej formy – i co? 🙂 teraz sama poprawia innych 😀

Dokończę zatem: Według Mirosława Bańki, na którego się już kilkakrotnie tutaj powoływałam, należy rozróżnić język potoczny od oficjalnego. Forma pisze – została ostatnio oznaczona jako forma używana w uzusie i jest dopuszczalna. Nie jest to jednak wzór wymowy – więc nawołuję – mówmy/piszmy poprawnie 🙂

Kategorie
Błędy słownikowe częste błędy

Dokładnie!

Dziś krótko i wbrew moim przekonaniom 🙂

Chciałam tylko ogłosić, że mówienie dokładnie jest niepoprawne!  Oczywiście w kontekstach takich jak:

– wiesz, ta dziewczyna miała różową spódniczkę

– dokładnie, i wyglądała w niej świetnie

Dlaczego niepoprawnie?

Ponieważ “dokładnie” oznacza  “precyzyjnie”.

Kiedy jest poprawnie?
Nie musisz mi tłumaczyć jak ona była ubrana, bo dokładnie znam tę dziewczynę – to moja siostra.

Skąd się to wzięło?

z angielskiego – exactly?

z niemieckiego – genau?

🙂

Co zrobić, żeby było poprawnie?

Zamienić dokładnie na:

tak właśnie!, no właśnie, tak, racja 🙂

Kategorie
Błędy fleksyjne częste błędy

Wymyślić czy wymyśleć? Lubić czy lubieć? Nienawidzić czy nienawidzieć?

Właśnie! Można tylko coś wymyślić. Nie można wymyśleć, a zauważyłam, że wiele osób ma z tym problem. Może dziwić, bo przecież myśleć a nie myślić. Ale gdyby tak spojrzeć w przeszłość…

wymyśl– wymyśl

myśl – myśl

Identycznie jest z lubieniem. Pamiętajcie, można kogoś lubić, ale nie można go lubieć.

lub – lub

Błędnie ludzie wrzucają “lubić” do “jednego wora” z czasownikami takimi, jak “zgrubieć”, “zgrzybieć”, zamiast do tego z “robić”, “zgubić”. To dwie różne koniugacje.

I na koniec wspomnę jeszcze o nienawiści. Nienawidzić a nie nienawidzieć! i broń Boże nie zapisuje się tego z osobnym nie!

Tak jak wcześniej, wystarczy się tu powołać na trzecią osobę czasu przeszłego – nienawidz. Skoro , to jak w innych przypadkach i bezokoliczniku może być ?

Kategorie
Błędy interpunkcyjne Błędy ortograficzne częste błędy

Skróty, czyli z cyklu: Podstawy z podstawówki

Dziś chciałabym napisać parę słów na temat tego, jak wiele osób popełnia błędy w pisaniu skrótów. Uczymy się tego w czwartej klasie podstawówki i nietrudno zasady te zapamiętać. Są to proste reguły, a mimo to, wiele artykułów blogowych czy forumowych czytanych przeze mnie zawiera te właśnie podstawowe błędy. W ten sposób nawiązuję do poprzedniego postu i myślę o tych samych blogach i forach, co wcześniej.

Niestety większość ludzi nie potrafi przyjąć krytyki dotyczącej poprawy ich błędów, a tłumaczą się tylko DYSwszystkim.

Obowiązujące w polskiej ortografii zasady używania skrótów:

Skróty pisane są:

małymi literami z kropką, jeśli zawierają tylko początkowe litery skracanych wyrazów (np. godz., tel., itd., itp., gosp.-polit.).

małymi literami bez kropki, gdy zawiera ostatnią literę skracanego wyrazu, (np.: dr, mgr, nr, wg, chyba że skrót jest odmieniany).

małymi literami bez kropki skróty, z których utworzono symbole matematyczne (np. sin, e), skróty międzynarodowych jednostek miar, symbole walut, symbole chemiczne, fizyczne i inne (np. symbolem złotówki jest zł, grosza gr), podczas gdy inne waluty pisze się skrótem, a więc z kropką (np. dol., rub. itp.). Te skróty są nieodmienne.

poza utartymi połączeniami (na przykład sp. z o.o., p.n.e., n.e., m.in., d.n., k.o.) wstawia się kropkę jedynie na końcu skracanego wyrażenia np. itp., itd., nt. …).

Trochę inne zasady dotyczą liczby mnogiej skrótów:

skróty jednoliterowe podwaja się kończąc kropką np. spotkałem oo. paulinów (spotkałem ojców paulinów) lub mm. nad- i podgrzebieniowy (mięśnie nad- i podgrzebieniowy) czy pp. Kowalscy (państwo lub panowie i panie) skróty wieloliterowe można podwajać, np. mgr mgr Kowalski, Janiak, Michalewski lub dodawać końcówkę owie, np. mgrowie Kowalski, Janiak, Michalewski.

Dodatkowo, skróty nie podlegają regułom fleksji, z wyjątkiem skrótów pojedynczych wyrazów zawierających w skrócie ostatnią literę wyrazu – wtedy w innej formie fleksyjnej można dodać końcówkę lub postawić kropkę na końcu, np. doktor – dr, doktora – dra lub dr. (obie opcje prawidłowe).

Kategorie
Błędy ortograficzne częste błędy

ą czy om?

Stwierdziłam, że i o tym wątku nie może zabraknąć kilku słów. Zadziwia mnie, że dorośli ludzie mają z tym problem. Przeglądam sobie przeróżne fora i blogi, czytam mądre artykuły, w których zawierają się dość głupie błędy ortograficzne. A szkoda, bo przecież wtedy tekst traci na wartości.

A tu tak naprawdę nie ma co wyjaśniać 😉

Jest jedna ważna zasada:
W rzeczownikach w liczbie pojedynczej piszemy “ą”, a w liczbie mnogiej piszemy “om”.

Na przykład:
Spotkałem się z piękną kobietą – l.poj.
Podobam się pięknym kobietom – l.mn.

Błąd pojawia się najczęściej wtedy, gdzie mamy do czynienia z liczbą mnogą. Zamiast om użytkownicy języka wstawiają ą, np:

Nie podobam się tym chłopcą.
Pokażę tym ludzią co potrafię.

Tak się składa, że jesteśmy pokoleniem Internetu…co niestety sprowadza się do pewnego rodzaju degradacji umiejętności językowej.

Ten błąd może wynikać z wymowy, w której słyszymy właśnie “om”.